Balletliefhebbers die houden van een frisse kijk op een eeuwenoud verhaal, komen deze dagen aan hun trekken bij het Nationale Ballet in Amsterdam. Vorige week ging namelijk een nieuwe productie in wereldpremière. Lady Macbeth is een bewerking van het bestaande verhaal van Macbeth, waarin choreograaf-regisseur Helen Pickett en regisseur James Bonas het wereldberoemde verhaal van Macbeth vertellen vanuit het standpunt van Lady Macbeth. Een verfrissend en vooral vernieuwend idee, dat niet wegkwijnt tussen de ontelbare bewerkingen die bestaan van Shakespeares oeuvre.
 |
| (c) Altin Kaftira |
Een eeuwenoude tragedie als Macbeth "opnieuw" vertellen houdt risico's in. Je riskeert in herhaling te vallen, te doen wat anderen je al hebben voorgedaan, en het ergst van al: te vervallen in clichés. Gelukkig zijn Helen Pickett en James Bonas zich hiervan goed bewust. Ze hebben ervaring met sterke vrouwelijke personages. Getuige daarvan is hun Emma Bovary, naar Gustave Flauberts Madame Bovary.
De insteek die zij hebben gekozen voor hun versie van het verhaal van Macbeth is af te leiden uit de titel ervan: alles staat of valt bij de leefwereld van Lady Macbeth. Het is vanuit haar perspectief dat het verhaal verteld wordt. Lady Macbeth is niet gewoon de feeks die men er soms van maakt, aldus Pickett en Bonas. Neen, "zij is een complexe menselijke figuur met herkenbare gevoelens, die wordt beïnvloed door de acties van de mensen om haar heen", zo lezen we in het programmaboek van de voorstelling. We zien een Lady Macbeth wiens relatie met Macbeth centraal komt te staan in de voorstelling, en het is net deze relatie die vaak over het hoofd wordt gezien in andere bewerkingen. We krijgen een menselijke Lady Macbeth te zien, kort samengevat.
Om die menselijkheid van Lady Macbeth, maar ook van de andere personages, extra in de verf te zetten wordt er gebruik gemaakt van gesture language. Het is een specifieke bewegingstaal die Pickett ontwikkelt voor elk van haar producties. Deze gesture language is gebaseerd op de taal, de gesproken tekst die door Shakespeare op papier zette, maar die bij ballet natuurlijk niet uitgesproken wordt. De dansers brengen de woorden tot leven met hun dans, en dat gaat soms in tegen de sierlijke lijnen die dansers uitzetten. De gesture language zorgt vaak voor kortere, brutere bewegingen dan deze die dansers gewend zijn, en dat vergt aanpassingsvermogen.
Uiteraard is dat aanpassingsvermogen niet ver te zoeken. De prachtige dansers van het Nationale Ballet voeren een absoluut adembenemende taak uit. Ik heb twee casts aan het werk gezien en beiden gaan voor niets minder dan de perfectie.
Op 6 april zag ik een prachtige Anna Tsygankova als Lady Macbeth met Giorgi Potskhisvili als haar Macbeth. Verfijning en precisie zijn sleutelwoorden voor deze twee dansers. In hun duetten spat de passie ervan af. Potskhisvili's hoge sprongen maken zijn optreden bij momenten gewoon spectaculair. Nina Tonoli is een prachtige Lady Madduff en ook Edo Wijnen mag niet ontbreken in mijn lijstje als een indrukwekkende en beklijvende Banquo.
Op 12 april was het de beurt aan Olga Smirnova als Lady Macbeth en Timothy van Poucke als Macbeth. Woorden schieten tekort voor de sierlijkheid en de energie die deze twee dansers uitstralen. Wat een ongelooflijke présence. Je ziet deze twee dansers gewoon genieten op de scène. Indrukwekkend zijn ook de scènes met Timothy van Poucke en Joseph Massarelli, die de rol van Banquo vertolkt. De kracht die deze twee dansers neerzetten in hun duetten is adembenemend! Floor Eimers, op haar beurt, zet een zeer overtuigende Lady Macduff neer. Haar aan het werk zien is steeds een plezier! Conor Walmsley en Emma Mardegan vormen een prachtig paar als Dokter en Verpleegster. Hun gesture language is op zijn minst indrukwekkend te noemen!
Zowel op 6 als op 12 april stond het Balletorkest onder leiding van Koen Kessels. Hij leidt het orkest als een ervaren kapitein door de donkere partituur van Peter Salem, die dit werk speciaal voor dit ballet componeerde. Het is interessante muziek die volledig past bij de donkere sfeer van deze tragedie.
Nieuwe producties als deze zijn verfrissend omdat iedereen die eraan meewerkt er volledig achter staat. Dat hoor je, dat voel je, en dat zie je op de scène. Hartverwarmend!
Reacties
Een reactie posten