Nikola Meeuwsen speelt het 2de pianoconcerto van Prokofiev met het Jeugdorkest Nederland - donderdag 31 juli 2025 - Concertgebouw Amsterdam

Het Jeugdorkest Nederland (JON) bestaat uit jonge musici van 14 tot 20 jaar, die de kans krijgen om op hoog niveau samen te musiceren onder professionele begeleiding. Tijdens hun recente concerttournee bewezen zij opnieuw dat ze tot de meest getalenteerde jonge muzikanten van hun generatie behoren. Ze traden op samen met hun landgenoot Nikola Meeuwsen, de eerste Nederlandse winnaar van de prestigieuze Koningin Elisabethwedstrijd. Het geheel stond onder leiding van Jurjen Hempel, die dit jaar zijn 25-jarig jubileum viert als dirigent van het JON.

(c) Simon van Boxtel

Voor de opening van de concertavond werkte het JON samen met Jasper de Bock (2003). Hij componeerde het werk Lose speciaal voor de tournee van het orkest, in opdracht van De Nationale Jeugdorkesten Nederland. De totstandkoming van het stuk werd gefinancierd via crowdfunding, wat betekent dat veel mensen zich betrokken voelden bij dit project, een gegeven dat een extra lading aan het werk geeft.

Lose is opgedragen aan componist Wolfgang Rihm, die vorig jaar overleed en een grote inspiratiebron was voor De Bock. Vanuit dat persoonlijke verlies schreef hij een krachtig werk over rouw. Maar wie een ingetogen rouwklacht verwacht, komt bedrogen uit. De componist zelf omschrijft het stuk als een opeenvolging van “zinloos meppen en keihard op de muren rammen.” Jurjen Hempel excelleert. Hij leidt het JON met vaste hand door het stormachtige stuk. Wat vooral opvalt, is de enorme toewijding van de jonge orkestleden. Elk detail is raak, wat resulteert in een frisse, krachtige uitvoering van een hedendaags werk dat zeker meer speelbeurten verdient op de concertpodia.

Daarna betreedt Nikola Meeuwsen het podium voor een adembenemende vertolking van Prokofievs tweede pianoconcerto. Het is met dit uiterst complexe werk dat hij onlangs de jury én het publiek versteld deed staan tijdens de Koningin Elisabethwedstrijd, waar hij als eerste Nederlander ooit de eerste prijs in de wacht sleepte. Die overwinning kwam niet vanzelf, het is het resultaat van jarenlange discipline en toewijding.

Dat hoor je in alles: Meeuwsen speelt doorleefd en beheerst, maar met het vuur dat deze compositie vereist. Het tweede pianoconcerto wordt beschouwd als een van de meest briljant geschreven concerti uit de twintigste eeuw. Prokofiev veranderde met dit werk niet alleen de esthetiek en de techniek van het pianospel, maar ook het leven van Meeuwsen. Al vanaf het begin straalt Nikola Meeuwsen zelfvertrouwen uit, en de finesse in zijn spel is indrukwekkend, zo blijkt in de eerste solocadens. In de razendsnelle passages die volgen, lijkt elke noot als een vuurpijl het publiek in te schieten: helder, trefzeker, meeslepend. Het is ronduit ontroerend om te zien hoe een jonge pianist dit meedogenloze meesterwerk volledig tot leven wekt. Alle lof ook voor dirigent Hempel en het JON, die als ideale begeleiders fungeren en het geheel perfect ondersteunen.

Als toegift speelt Meeuwsen Scriabins Poème, op. 32 nr. 1. Hier toont hij zijn meest intieme, poëtische kant. Subtieler, gevoeliger en verfijnder wordt het niet, een prachtig slotakkoord voor het optreden van deze jonge en erg beloftevolle pianist. We kijken reikhalzend uit naar zijn Winnaarsconcert (solorecital) op 19 oktober, eveneens in de Grote Zaal van het Concertgebouw Amsterdam!

Na de pauze neemt het orkest de uitdaging aan van Mahlers' eerste symfonie. Deze complexe compositie, met onder andere een duistere variatie op het volkswijsje Broeder Jacob, vraagt om een scherpe interpretatie en grote aandacht voor detail. Elk instrumentaal onderdeel telt, niemand blijft buiten schot. Maar Hempel en zijn orkest tonen nogmaals hun diepgang en muzikaal inzicht. We horen een gebalanceerde, gelaagde en meeslepende uitvoering van een werk dat begint in rust en eindigt in een explosie van energie. Een topprestatie van het hele orkest: bravo!

De kers op de taart: een uiterst gevoelige en ontroerende uitvoering van Nimrod uit de Enigma-variaties van Elgar. Tranen bedwingen hoeft niet. Je kan een speld horen vallen in het propvolle Concertgebouw Amsterdam...