Recital Nikola Meeuwsen - Klassiek Leeft Meesterlijk - zaterdag 25 juli 2026 - Dominicanenkerk Knokke-Heist

Onder de titel "Klassiek Leeft Meesterlijk" organiseert men in Knokke deze zomer een reeks spraakmakende recitals met laureaten van de Koningin Elisabethwedstrijd, die dit jaar een extra feestelijke editie tegemoet ging: de wedstrijd werd voor de 75ste keer georganiseerd, en de 150ste geboortedag van Koningin Elisabeth ging evenmin onopgemerkt voorbij. Onder de noemer "Queen Elisabeth 150!" treden enkele spraakmakende musici uit de afgelopen edities van de Wedstrijd aan. Zo was het op 25 juli (exact de 150ste verjaardag van Koningin Elisabeth!) de beurt aan de winnaar van de editie 2025: Nikola Meeuwsen. Deze jonge raspianist is ondertussen geen onbekende meer op de grootste internationale podia, en het was dan ook een unieke gelegenheid om hem nog eens aan het werk te horen, in de sfeervolle Dominicanenkerk in Knokke-Heist.

(c) Simon van Boxtel

Het recital werd geopend met de monumentale Sonate nr. 29 op. 106 van Beethoven. Deze sonate mag op zijn minst "immens" genoemd worden, niet alleen omwille van haar muzikaliteit, maar evenzeer door haar lengte. De sonate, bijgenaamd Hammerklavier, werd gepubliceerd in 1819 en is intussen legendarisch geworden binnen het oeuvre van Beethoven. Eigenlijk hadden alle sonates van Beethoven vanaf op. 28 die naam kunnen dragen, want de uitgevers vermeldden telkens dat het om werken voor "pianoforte" ging. Maar voor op. 106 eiste Beethoven heel specifiek dat het werk niet in het Frans of het Italiaans zou verschijnen, zoals toen gebruikelijk was, maar in het Duits. De uitgever wist Beethoven te overtuigen om twee versies te publiceren, waarvan de Duitse titel luidde: Grosse Sonate für das Hammer-Klavier. Zo ging op. 106 de geschiedenis in als de Hammerklaviersonate.

Deze sonate neemt een plaats van uitzonderlijk belang in binnen de pianoliteratuur en getuigt van Beethovens grote wil om de technische mogelijkheden van de pianoforte te overstijgen. Critici omschreven het destijds als een werk dat zowel de diepste dieptes als de hoogste toppen verkent, geschreven op het toppunt van Beethovens kunnen. Dat het dan ook niet zomaar door eender welke pianist gespeeld kan worden, staat buiten kijf. Gelukkig hadden we Nikola Meeuwsen om de klus te klaren, en hij deed dat, zoals gehoopt en verwacht, met verve. De vier delen van de sonate kregen elk hun plaats binnen het grotere geheel, en Meeuwsen slaagde erin dat evenwicht moeiteloos te bewaren. Onder zijn handen werd elk deel een meesterwerkje op zich, en elk detail kreeg de absolute aandacht die het verdient. Nikola Meeuwsen toonde hier eens te meer wat voor een begenadigd pianist hij is. Een meesterlijke uitvoering.

Daarna volgden de Variations sérieuses van Mendelssohn. Deze variaties worden beschouwd als een soort brug tussen enerzijds de Goldbergvariaties en de Diabellivariaties, en anderzijds de variaties van Brahms en Reger, en dit in een tijdperk waarin haast iedereen variaties begon te componeren op opera-aria's, de ene al wat ernstiger dan de andere. De Variations sérieuses werden gepubliceerd in 1842, in een uitgave die diende om een monument voor Beethoven in Bonn te financieren. Dat dit werk beschouwd wordt als een van de grote meesterwerken uit de romantische pianomuziek, is al lang geen geheim meer. Nikola Meeuwsen bracht een uitvoering met de finesse en de details die we ondertussen van hem gewend zijn, en zorgde zo voor een intens en bijzonder integer muzikaal moment.

En of dit alles nog niet genoeg was, kregen we ook nog een andere hoeksteen van de pianoliteratuur voorgeschoteld: het Carnaval op. 9 van Schumann. Het is een van de meest verleidelijke partituren die Schumann ooit voor piano schreef, een werk dat blinkt en schittert, en dat bovendien bijzonder gevarieerd is. Het hele scala aan pianotechnieken en -kleuren komt aan bod in dit veeleisende werk. Het was niemand minder dan Liszt die het voor het eerst ten gehore bracht.

Als toegift voor het dolenthousiaste publiek heeft Nikola Meeuwsen de Bagatelle op 126 nr 3 van Beethoven in petto. Wat een sfeervol slot van een buitengewoon recital!

Pianorecitals bieden de uitgelezen kans om te horen waartoe een muzikant in staat is. Dat Nikola Meeuwsen tot heel veel in staat is, wisten we al, maar dat hij dat niveau keer op keer zo hoog weet te houden, verdient op zijn minst een zeer groot applaus. De muzikaliteit, de grote diepgang en zijn aandacht voor de grote spanningsboog die zo belangrijk is in deze drie werken (ons vakkundig toegelicht door pianist Florestan Bataillie tijdens de inleiding van het recital) maken van Nikola Meeuwsen een matuur musicus, die ondertussen een gevestigde waarde is geworden. Dat is zo fijn om te zien, en om te horen. Ook een grote bravo voor het hele team achter de Klassiek leeft-concertreeksen in Knokke-Heist, want uiteindelijk zorgen zij voor wereldkwaliteit op een heel aangenaam podium!