Jonas Kaufmann met "Du bist die Welt für mich" - woensdag 15 april 2015 - Philharmonie Keulen (Duitsland)

In augustus 2011 stond Jonas Kaufmann op de Waldbühne in Berlijn, voor een publiek van 20 000 mensen. Hij eindigde zijn concert met een bisnummer, "Freunde, das Leben ist lebenswert". Deze aria werd gecomponeerd door Léhar, en wordt door critici al gauw gecategoriseerd als "minderwaardig". Al wat operette betreft, of andere "songs" uit de roaring twenties, daar moeten ze niet van weten, maar als bisnummer kan het nog nét. Het is net dat vooroordeel dat Jonas Kaufmann met zijn nieuw concept uit de weg heeft geruimd. Zijn nieuwste CD en DVD bevatten heel wat pareltjes uit deze fascinerende wereld, en Kaufmann zet vergeten zaken in een nieuw daglicht. Hij beperkt zich tot de periode tussen 1925 en 1935.

(c) Jonas Kaufmann

De Philharmonie in Keulen is volgestroomd, zoals verwacht, voor het eerste concert in een reeks, die helemaal draait rond het nieuwe project van Kaufmann "Du bist die Welt für mich". Het is de titel die komt uit Der Singende Traum, van Tauber. Op het podium zien we een grote micro staan, zoals we die herkennen uit lang vervlogen tijden. Jochen Rieder en het Münchner Rundfunkorchester treden aan, en gauw blijkt dat dit een toporkest is. Ik ken hen wel van in vele opnames, maar ik had ze nog nooit live aan het werk gezien. Jochen Rieder had ik al wel aan het werk gezien in vorige optredens met Kaufmann. 

Wat volgt is een rollercoaster aan prachtige muziek. Kaufmann bewijst eens te meer wat voor een wereldster hij is, hij blaast het publiek al vanaf de eerste noot van hun sokken. Verder toont hij wat voor een meester hij is in het maken van immens moeilijke crescendo's in lange, hoge noten.  Het ene na het ander hoogtepunt  volgt, en Kaufmann overtuigt me volledig met dit toch wel gewaagde programma. Het laat ons ook horen dat muziek die lang in de kast gestoken heeft als "minderwaardig", niet per se eenvoudige muziek is. Zij die deze muziek als te gemakkelijk of te populair omschrijven, zijn bij Jonas Kaufmann aan het verkeerde adres. Benadrukt wordt ook nog eens de gigantisch grote stem van deze kunstenaar.

Dit concert was ook merkwaardig op een ander gebied: tot twee maal toe wordt Kaufmann onderbroken door mensen uit het publiek die roepen dat hij te stil zingt. Na de pauze legt Kaufmann uit dat sommige van de nummers mét micro gezongen worden, omdat ze zo geschreven zijn, een andere stemtechniek gebruikt wordt, en de orchestratie navenant is. Ongelooflijk maar waar... Deze mensen hebben duidelijk niet door waarover het gaat. Kaufmann reageert eerst niet, maar deze beheersing die nodig is voor een grenzeloze concentratie die nodig is, wordt toch even opzij gezet wanneer hij in discussie gaat met een vrouw uit het publiek, die door andere mensen uit de zaal uitgejouwd wordt.

Desondanks dit incident, herpakt de tenor zich met verve. Zijn prestatie is haast buitenaards te noemen, en met drie bisnummers weet hij het publiek volledig op zijn hand te krijgen. Een minutenlange staande ovatie is de kroon op het werk. De kroon op een wonderlijke avond, terug naar de jaren 20...