BALLET: Roméo et Juliette (Jean-Christophe Maillot) - Les Ballets de Monte-Carlo - donderdag 22 oktober 2026 - Stadsschouwburg Antwerpen

Wie naar de voorstelling Roméo et Juliette van choreograaf Jean-Christophe Maillot gaat, verwacht misschien het Verona van zwaarden, eeuwenoude vetes en gevechten. Maar wat we te zien krijgen is iets anders: we beleven het uitgepuurde verhaal van Romeo en Julia vanuit een ander perspectief, dat van Broeder Laurent (gedanst door Matèj Urban), die door wroeging geplaagd wordt, bij de dood van Romeo en daarna ook Julia. Hij was namelijk de leverancier van het slaapmiddel dat Julia in een schijnslaap zou houden…

(c) Alice Blangero (c) Les Ballets de Monte-Carlo

Maillot creëerde het ballet op 23 december 1996 voor zijn eigen Ballets de Monte-Carlo, in de Salle Garnier van de Opéra de Monte-Carlo, op de partituur van Sergej Prokofjev. Sindsdien reisde het werk de wereld rond en vond het een thuis bij gezelschappen wereldwijd. Bijna dertig jaar later geldt het als een van de hoekstenen van Maillots repertoire, het wordt dan ook regelmatig hernomen in Monaco en ver daarbuiten. Ik trok naar de Stadsschouwburg in Antwerpen voor een voorstelling van deze intussen legendarische productie, gebracht door Les Ballets de Monte Carlo. Het is een feest om dit gezelschap eens aan het werk te zien in België, niet in het minst omdat er enkele prachtige Belgische dansers in dit gezelschap zitten.

Maillot vertrekt van een eenvoudige gedachte: iedereen kent het verhaal al. Hij hoeft Shakespeare dus niet na te vertellen en kiest een ander perspectief. Het hele ballet wordt beleefd in beelden, door Broeder Laurent, de goedbedoelende Broeder wiens plan met slaapdrank en schijndood de geliefden had moeten redden en hen juist de dood injaagt. Hij is de eerste figuur die we zien, handenwringend en het hoofd in de handen, en hij blijft tot de laatste beelden aanwezig. Twee acolieten (waarvan één erg mooi gedanst wordt door de Belg Zino Merckx) wijken nauwelijks van zijn zijde. Ze zijn Broeder Laurents steun en toeverlaat, en verbeelden ook zijn geweten. Daardoor verschuift het zwaartepunt: deze Roméo et Juliette gaat minstens evenveel over de wroeging van Broeder Laurent als over liefde van Romeo en Julia.

Ook de wereld rond de geliefden is minder brutaal geworden. De rivaliteit tussen Capulets en Montagues is geen politiek conflict meer, maar lijkt wel op twee pubergroepen die mekaar wat uitdagen, zonder te beseffen dat de tragedie op de loer ligt. Dit perspectief, dat ik beter heb begrepen door over het de choreografie van Maillot te lezen, werkt wel voor mij, ik vind het opvallend om Broeder Laurent als eerste te zien verschijnen in een productie die heel filmisch aandoet. Als het stuk begint worden de “credits” op het doek geprojecteerd. We wanen ons bijna in de cinema. Het verdere verloop is ook erg filmisch, vooral in het deel na de pauze krijgen we te maken met close-ups, slow-motion gevechten en haarfijn gechoreografeerde, filmische taferelen.

Dit alles speelt zich af in een decor van minimalistische witte panelen en slanke hellingen die van scène tot scène verschuiven. De kostuums van Jérôme Kaplan ademen een verfijnde sfeer uit zonder de beweging te hinderen. Ook de belichting accentueert de bewegingen van de dansers enorm. Maillots danstaal is niet zuiver klassiek maar ook niet 100% hedendaags. Ik zou zijn taal neoklassiek durven noemen, in de meest positieve zin van het woord.

Met de partituur van Prokofjev gaat Maillot vrij om, en daar verschillen de meningen van het publiek enorm. Zo wordt de scène waarin Julia twijfelt of ze de slaapdrank zal drinken bewust weggelaten. Mij stoorde dat eigenlijk niet zo, al is het voor velen een cruciaal element in het verhaal. Persoonlijk ben ik er wel van overtuigd dat een live orkest nog een extra dimensie zou hebben gegeven aan het totale plaatje, maar dat is het enige negatieve puntje dat ik kan bedenken over deze voorstelling, en doet uiteraard geen afbreuk aan de kwaliteit van de dansers en de stijlvolle choreografie.

Ik zag een schare aan topdansers aan het werk in een gezelschap dat duidelijk goed in zijn vel zit. Juliette Klein danst een innemende Juliette en Francesco Resch is een adembenemende Roméo. Wat een enorm plezier om maar liefst drie Belgen aan het werk te zien: de acoliet Zino Merckx, toonbeeld van elegante souplesse, Ige Cornelis, een ongelooflijke Mercutio die het publiek direct op zijn hand had zitten, en Cara Verschraegen die furore maakte bij de Capuletti. Deze nog steeds verfrissende choreografie is nog steeds actueel en een must-see voor liefhebbers van Prokofjev, Shakespeare en/of Maillot en zijn Ballets de Monte-Carlo. Het is uniek om dit werk te zien opvoeren door het gezelschap waarvoor het destijds gecreëerd is. Bravi!