La Bayadère van componist Ludwig Minkus is zonder twijfel een van de grote negentiende-eeuwse balletten. Toch valt moeilijk te ontkennen dat er, naast de prachtige choreografieën van grootmeester Marius Petipa, een probleem schuilt in de verhaallijn. Die schetst immers een eenzijdig, gefantaseerd en soms ronduit stereotiep beeld van de Indiase samenleving. Het Nationale Ballet zag hierin een kans om, samen met enkele India-specialisten, het werk te herdenken en een hedendaagse, herziene versie te presenteren. Daarbij wordt niet ingeboet aan de kwaliteit van de klassieke danstechniek of de muziek. Het resultaat is, wat mij betreft, bijzonder geslaagd.
 |
| (c) Het Nationale Ballet |
Voor de ontwikkeling van dit nieuwe concept kon het gezelschap rekenen op vaste waarden als Rachel Beaujean en Ted Brandsen, die samenwerkten met specialisten op het gebied van India, onder wie dr. Priya Srinivasan en Kalpana Raghuraman. Het oorspronkelijke libretto van Sergej Khoudekov werd grondig onder de loep genomen, met de vaststelling dat het niet langer aansluit bij het wereldbeeld van vandaag. Waar de originele productie uit 1877 nog vertrekt vanuit een stereotiepe en gefantaseerde visie op India, kiest het creatieve team in Amsterdam voor een ingrijpende herwerking. Het libretto werd herschreven en verplaatst naar een Nederlandse context, met personages die geïnspireerd zijn op Nederlanders die tijdens de VOC-periode in India leefden en werkten. Die omkering van perspectief houdt het publiek een spiegel voor.
Dat de makers in hun opzet slagen, mag gerust een understatement heten. We krijgen een visueel indrukwekkende productie te zien, met zorgvuldig vormgegeven decors die subtiel verwijzen naar India zonder te vervallen in clichés. Op het podium schittert een sterke cast van topsolisten die de energie van het ballet voortdurend hoog houden. Anna Tsygankova en Giorgi Potskhisvili (met zijn waanzinnig hoge sprongen!) vormen een overtuigend duo als Nikiya en Solor. Riho Sakamoto voegt daar een verfijnde vertolking van Alida aan toe. Ook het corps de ballet verdient een bijzondere vermelding, met een van de meest indrukwekkende en gedetailleerde witte aktes die ik ooit zag.
Tijdens deze voorstelling werd Rachel Beaujean uitgebreid in de bloemetjes gezet. Na een carrière van maar liefst vijftig jaar bij Het Nationale Ballet, eerst als danseres, later als choreografe en vandaag als adjunct-artistiek directrice, neemt zij afscheid. Haar indrukwekkende loopbaan werd door het publiek beloond met een lange en welverdiende staande ovatie.
Reacties
Een reactie posten